Brons

Tegelijk met de Olympische Winterspelen ging de verkiezing Genealogisch Goed ten einde. Ook dit blog wierp zich in de strijd, geheel volgens de olympische gedachte "Meedoen is belangrijker dan winnen". Je bekijkt je tegenstanders eens en je komt tot de conclusie, dat je misschien een outsider voor eremetaal bent. Dit vooral vanwege het unieke karakter van GIJS'geneaLOG. Mijn persoonlijke favoriet was De Amsterdamse Drosten van Bert Bolle, maar die kwam er bij de publieksstemmen niet aan te pas (of deze publicatie in de voorselectie van 12 van de jury zat weet ik niet). In die categorie won Het Groene Graf van Eric van der Ent, inderdaad een prachtige site, maar het grote verschil met nummer 2 verbaast mij toch wel. In de eindrangschikking kwam mijn blog op plaats 18 (van de 77), dus zo'n beetje subtop.

De jury stemde heel anders dan het publiek en koos de Website Stichting Familiearchief de Clercq als beste genealogische internetpublicatie van 2009 (bij het publiek eindigde deze in de achterhoede!). Ik kan vrede hebben met deze uitverkiezing, die een zeer professionele uitstraling heeft. Gefeliciteerd! Op de tweede plaats kwam Hans Zijlstra's Sneuper Blog Historische Vereniging Noordoost Friesland. Ook die keuze kan ik billijken. Op de derde plek schaarde de jury GIJS'geneaLOG, de virtuele bronzen plak dus! Dat ik daar verguld mee ben moge duidelijk zijn.

genealogischgoed verkiezing

Gisteren kreeg ik een mailtje van een mij verder onbekende bezoeker van deze website met o.a. de volgende tekst:

"Met bewondering heb ik uw website over genealogie bekeken. Ik denk dat u grote kans maakt op de beste internetsite voor wat betreft de prijsvraag die is uitgeschreven door het CBG in samenwerking met genealogie online. Maar goed, dat is mijn mening...."

Op deze manier maakte ik kennis met deze verkiezing en ik heb de tipgever uiteraard bedankt en erbij gezegd, dat ik geen bezwaar zou hebben tegen een nominatie. Misschien heeft hij dat inmiddels wel gedaan. Tot mijn verrassing had iemand al mijn artikeltje over de zegelring genomineerd!

Ik heb mij er altijd al over verbaasd, dat in een land als Nederland, met een genealogische internetcultuur die zijn weerga in de wereld niet kent, nog nooit zo'n verkiezing is gehouden. In Amerika barst het van de Awards, en dat al sinds jaren. Nu hebben dus organisaties als het CBG, de NGV, hcc!genealogie, het Nationaal Archief, het BHIC en het Regionaal Archief Tilburg, op initiatief van Bob Coret van genealogieonline.nl eindelijk in deze (mijn) behoefte voorzien. Wanneer u op de titelregel van dit bericht klikt, dan leest u er verder alles over. Inmiddels heb ik zelf ook de site van Piet Stilma genomineerd. Ik ben benieuwd, of hij door de screening komt, omdat voor een deel van de site registratie wordt verlangd in verband met de privacy.

Wanneer ook u GIJS'geneaLOG of een onderdeel daarvan wilt nomineren, dan is dat uiteraard mogelijk. En u mag natuurlijk van 6 tot 26 februari ook uw stem uitbrengen.... Eerlijkheidshalve voeg ik daar wel aan toe, dat de juryprijs voor mij waardevoller zou zijn dan de publieksprijs. Je zou immers op het idee kunnen komen alle leden van je voetbalclub op te roepen op jouw site te stemmen. Toch? En ik ben, dit in tegenstelling tot mijn grootvader, geen voetballer.

Archief 2.0

Als genealoog 'heb' ik uiteraard iets met archieven. Per slot van rekening ben ik afhankelijk van wat in die instellingen wordt bewaard en toegankelijk wordt gemaakt. En archieven hebben bij mij geen stoffig of schimmelig imago. In tegendeel zelfs, wanneer ik merk, hoe veel energie door archieven en archivarissen wordt gestoken in het optimaal bewaren en presenteren van de collecties. Met behulp van de modernste middelen. Bij het bewaren denk ik dan bv. aan een steeds verder geperfectioneerde klimaatbeheersing in de depots, bij het presenteren vooral aan de immense mogelijkheden, die internet biedt. Digitalisering van oude documenten (boeken, acten, afbeeldingen, kaarten, enz.) heeft een grote vlucht genomen en zal steeds worden uitgebreid. Wanneer deze bestanden vervolgens via het internet beschikbaar worden gesteld, dan kan ook die mevrouw, die 50 jaar geleden naar Australie is geemigreerd, virtueel het archief van Den Haag (om maar wat te noemen) zonder problemen met een bezoek vereren.

Het internet ontwikkelt zich steeds verder en wordt steeds meer, wat in de regel wordt aangeduid met Web 2.0. De online archieven doen daar enthousiast aan mee en een aantal archivarissen onder aanvoering van Christian van der Ven uit Den Bosch heeft het initiatief genomen Archief 2.0 te starten. Wat daar de bedoeling van is staat hier. Ik ben op de open uitnodiging ingegaan en heb mij als deelnemer aangemeld, hoewel ik natuurlijk helemaal geen archiefprofessional ben. Maar ik vind, dat de klant inspraak moet hebben. In mijn beroepsleven in marktonderzoek werkten wij ook al met bv. focusgroepen, bestaande uit potentiele gebruikers van het product. Tot op heden heb ik mij in de discussies gedeisd gehouden. Het gaat er daar soms wel erg visionair (Web 3.o, 4.0, wie biedt er meer) of erg technisch aan toe. Maar het gaat er uiteindelijk om, waar de klant behoefte aan heeft of wellicht krijgt. En er is daar ook al de opmerking gemaakt, dat we ons vooral ook met de realiteit van vandaag moeten bezighouden en al te veel dromen nog niet aan de orde is. Inderdaad geldt naar mijn smaak de uitspraak, die ik 25 jaar geleden eens optekende tijdens een cursus: "Management is the art of doing the average well".

Als het archiefwezen (en niet alleen zij!) zich aan dit principe houdt, dan ben ik als klant dik tevreden.

Familiearchief Hesselink

In de loop der tijden heb ik veel genealogisch materiaal verzameld over de familie Hesselink (incl. Keppel Hesselink). Dan heb ik het over foto's, brieven, dagboeken, officiële documenten zoals notariële akten, uittreksels van bronnen, krantenknipsels, etc. Waarschijnlijk bezit ik nu de grootste verzameling op dit gebied, maar ik kan mij vergissen. Met sommige telgen uit het geslacht Hesselink had ik tot op heden immers weinig of geen contact. Uiteraard kan ook iemand anders in het bezit zijn van interessante documenten, zoals fotoalbums. Waar ik vooral ook aan denk zijn schilderijen van Herman Gijsbert Keppel Hesselink (1811-1888), waarvan bekend is, dat hij een groot oeuvre heeft nagelaten, maar niemand weet, waar zijn schilderijen zich thans allemaal bevinden. Heel graag zou ik foto's van zijn werk ontvangen, om deze dan via deze site te tonen. Er moeten o.a. veel portretten van familieleden bij zijn.

Een groot deel van mijn verzameling heb ik inmiddels gedigitaliseerd, de rest volgt in de komende maanden. Daarna wil ik alles op het web zetten om de hele wereld ervan te kunnen laten genieten. Maar het zou natuurlijk het mooiste zijn, wanneer iedereen, die relevante documenten in zijn of haar bezit heeft, hieraan zou deelnemen. Zo kan op een centrale plek alles bij elkaar worden gebracht. Nou realiseer ik mij zeer wel, dat zoiets kwetsbaar is. Mocht mij bijvoorbeeld iets overkomen, waar blijft het dan allemaal? Vandaar dat het wellicht beter zou zijn de collectie onder te brengen in een familiestichting of -vereniging. Alles wordt dan eigendom van, of wordt beheerd door, die stichting c.q. vereniging. Ik roep alle geinteresseerden op zich bij mij te melden om gezamenlijk plannen in deze richting te ontwikkelen. Als alternatief kan gedacht worden aan een schenking van het materiaal aan een externe partij (zoals het CBG in Den Haag), maar kwijt is kwijt en in deze moderne tijden kan alles gewoon het beste via internet aan de wereld worden getoond.

Meer over familieorganisaties o.a. op de website van de N.G.V. en die van Carla van Beers.

Afbeelding: Liesbeth Williams

eBooks

eBooks? Maar natuurlijk, die lees ik regelmatig! Ik hoor dat u al zeggen, en heel misschien spreekt u de waarheid. Maar een nieuw fenomeen is het wel, gescande boeken op het internet. Als lezer bent u dus een pionier op dit gebied. Google en Microsoft behoren tot de organisaties, die zulke eBooks produceren. Tegenwoordig kun je natuurlijk ook een nieuw boek in electronische vorm uitgeven. Bij Google gaat het vooral om werk, dat vrij is geworden van auteursrechten. Dit gebeurt op het moment, dat de maker (auteur) 70 jaar is overleden. Wanneer geen overlijdensdatum bekend is, of sprake is van een collectief auteurschap, vervalt het auteursrecht 70 jaar na de eerste publicatie. Bijgevolg worden veel boeken gedigitaliseerd, die in de 19e eeuw zijn gepubliceerd, of zelfs nog ouder zijn. Zulke boeken kom je nauwelijks nog ergens tegen, of ze zijn antiquarisch onbetaalbaar. Vooral in Amerikaanse bibliotheken bevinden zich oude Nederlandse boeken, die door Google worden gedigitaliseerd. Vaak betreft het boeken met een geschiedkundig karakter. Zo is bijvoorbeeld het Aardrijkskundig Woordenboek der Nederlanden van A.J. van der Aa uit het midden van de 19e eeuw in te zien en te doorzoeken. Voor genealogen beslist interessant. Een voorvader, Hendrik Veltmaat (1781-1843), was ooit eigenaar van een buitenplaats "Meerlust" in Haarlem. Volgens het woordenboek was het later in bezit van de heer A. Deenik, inderdaad een familielid van Hendrik's vrouw.

Een andere voorvader, die ik op deze manier terugvond, is Aart van de Kamer (1745-ca. 1782). Volgens het boek "De Nederlandsche West-Indische Eilanden" van Marten Douwes Teenstra uit het jaar 1836 was hij in 1778 (er staat weliswaar 1768, maar dat is overduidelijk een zetfout) kapitein van het laatste schip, dat slaven vervoerde naar Curaçao. Zijn reis met de "De Verre Keyker" is dus in die zin een historische geweest. Ik zal binnenkort nog eens uit de doeken doen, hoe zo'n reis eruit zag.

Voor genealogen is er allerhande interessant materiaal te vinden. Ga naar Google, typ een zoekterm zoals een familienaam, en wacht af. Vele zeer oude boeken zijn volledig te bekijken, andere gedeeltelijk. Experimenteer eens met andere zoektermen uit de oude doos, zoals vroedschap of kerckeraad. Laat uw scherpzinnige fantasie de vrije loop. Zo zijn bijvoorbeeld alle Groningse en Zeeuwse predikanten vanaf 1600 te vinden, of alle hoogwaardigheidsbekleders van Amsterdam.

Blurbarian

Hebt u mij al gefeliciteerd? Ik ben een Blurbarian, goed hè? Vind ik wel tenminste, want ik heb wel eventjes Blurb Booksmart gedownload en geïnstalleerd op m'n PC! Volgens de softwaremakers mag ik mij nu dus een Blurbarian noemen. Het klinkt bijna Armeens.

Blurb dus, een bedrijf dat boeken voor je drukt, die je zelf hebt gemaakt met behulp van Booksmart. Het kan er heel professioneel uitzien op die manier. Voorlezen uit eigen werk wordt zo een peulenschil. Of moet het een prentenboek worden? Kan natuurlijk ook. Blurb is een voorbeeld van een nieuwere internetapplicatie, die Printing On Demand of ook wel Personal Publishing wordt genoemd. Je ontwikkelt een boekwerk (tekst, opmaak, illustrates, layout) en een bedrijf als Blurb zorgt voor de produktie ervan. Diverse formaten zijn mogelijk en je kunt kiezen tussen een hard of een zacht kaft. Het werkt een beetje als Powerpoint of Frontpage, je kunt uitgaan van een groot aantal templates, die je naar eigen inzicht kunt aanpassen. Het ziet er gelikt uit. Eigenlijk kan een kind de was doen, en ik ook. Voor een goed resultaat moet je er tijd, aandacht en liefde in stoppen, maar dat geef je immers iedere baby van je? Wanneer het resultaat je bevalt (advies: maak eerst zelf een print), dan kun je het met behulp van Booksmart gemaakte boek uploaden naar Blurb, die het vervolgens voor je drukt dan wel print, inbindt en je toestuurt. Eén exemplaar of duizend stuks, het doet er niet toe. Kosten: vanaf ca. €10,00 voor 20-40 pagina's.

In de komende tijd ga ik mijn Blurbarian status zeker waar maken. Het is namelijk perfect voor een genealogieboek(je) in een kleine oplage. En wil je er later nog eens enkele stuks bij laten maken, dan is dat geen enkel probleem. Een bewerkte tweede druk zo gezegd. Op deze manier kun je zonder grote financiële risico's ook eens oefenen voor een eventuele latere grote uitgave van een al dan niet genealogisch getint boekwerk. Boekauteur was ik namelijk nog niet eerder. Dat debuut komt er dus, verder verraad ik nog niets. Maar hou de literaire pers in dit jaar wel in de gaten!

Wie al eerder met Blurb of een andere Printing On Demand methode ervaring heeft opgedaan, wordt verzocht dat hier als commentaar te plaatsen.

De illustratie is afkomstig van Geneaknowhow.net.

Revamp

Hoewel een genealoog vaak in het verleden zit te spitten, moet hij ook met zijn tijd mee kunnen gaan. Vandaar dat ik na twee jaar GIJS'geneaLOG het nodig vond het aanzien van het blog te moderniseren. Amerikanen hebben daar een mooi woord voor: Revamp. De typische kenmerken van het 'merk', zoals kleurstelling en lettertype, worden daarbij behouden. Zodat het goed herkenbaar blijft. Trouwe bezoekers (en die zijn er, met dank!) zullen dit meteen hebben opgemerkt. Dat wil niet zeggen, dat de ultieme vorm al is gevonden, er zal de komende dagen nog aan worden gesleuteld. Omdat ik geen heel erg ervaren websitebouwer ben zal dat nog moeite genoeg kosten. Maar al doende leert men en u bent gewaarschuwd.

Dan wil ik de gelegenheid te baat nemen u te wijzen op een andere revamp, nl. de geheel herziene uitgave van de gids "Internet bij stamboomonderzoek" samengesteld door Yvette Hoitink en Jeroen van Luin. Het is online te bestellen via het CBG. De boekhandel kan het ook leveren, maar dan moet u een andere kleur van het kaft voor lief nemen (Bruna, ISBN 9789022950241, paperback, prijs €12,95). GIJS'geneaLOG wordt daarin lovend genoemd (alweer dank!). Zoals u allicht weet heeft stamboomonderzoek er met de komst van internet een dimensie bijgekregen. Deze gids beschrijft de vele mogelijkheden die internet biedt voor zowel de beginnende als de gevorderde stamboomonderzoeker, zoals begin van het stamboomonderzoek, online onderzoek op Nederlandse en buitenlandse websites, archiefbezoek voorbereiden, publicaties van anderen zoeken, aanvullende informatie zoeken, beeld- en mediabanken, publiceren en uitwisselen van gegevens.

De auteurs zijn beiden ervaren stamboomonderzoekers en werken als ICT-adviseurs voor het Nationaal Archief. Met de technieken en websites die de auteurs aanreiken kunt u zelf aan de slag met uw familiegeschiedenis. Houdt u mij op de hoogte van uw vorderingen?